Wosk ze świecy najłatwiej usunąć po jego całkowitym zastygnięciu. Najpierw schłodź plamę i delikatnie wykrusz twardą warstwę, a pozostałości usuń przez papier i ostrożne prasowanie. Nie pocieraj świeżego wosku, bo wetrzesz go głębiej we włókna.
Czego nie robić?
Zanim zaczniesz, sprawdź metkę obrusu. Skład tkaniny decyduje o tym, czy można użyć żelazka, wysokiej temperatury albo konkretnego środka czyszczącego. Przy kolorowym wosku zachowaj szczególną ostrożność, ponieważ barwnik może pozostawić dodatkowy ślad.
Najczęstsze błędy przy usuwaniu takiej plamy to:
- wycieranie lub pocieranie świeżego, miękkiego wosku
- zdrapywanie plamy ostrym nożem, który może uszkodzić włókna
- prasowanie bez papieru ochronnego między żelazkiem a tkaniną
- używanie wysokiej temperatury na syntetykach bez sprawdzenia metki
- nakładanie spirytusu, octu lub rozpuszczalnika bez próby na niewidocznym fragmencie
Jak usunąć wosk z obrusu krok po kroku?
Przygotuj kilka rzeczy, które ułatwią pracę:
- kostkę lodu w woreczku albo miejsce w zamrażarce
- łyżeczkę, plastikową kartę lub inne tępe narzędzie
- papierowy ręcznik, bibułę albo papier śniadaniowy
- żelazko z regulacją temperatury
- łagodny detergent dobrany do rodzaju tkaniny
- Schłódź plamę. Poczekaj, aż wosk całkowicie stwardnieje. Możesz przyłożyć do niego kostkę lodu w woreczku. Jeśli obrus na to pozwala, włóż go do zamrażarki na kilka godzin. Niska temperatura sprawi, że wosk stanie się kruchy i łatwiejszy do oddzielenia od materiału.
- Wykrusz zastygły wosk. Podważaj go delikatnie od krawędzi ku środkowi za pomocą łyżeczki, plastikowej karty albo tępego narzędzia. Nie ciągnij gwałtownie za nitki. Przy cienkim jedwabiu, wełnie lub starym obrusie lepiej ograniczyć mechaniczne skrobanie do minimum.
- Ułóż papier pod i nad plamą. Na desce do prasowania połóż papierowy ręcznik, następnie obrus zabrudzeniem do góry, a na nim drugą warstwę papieru. Papier ochroni deskę i wchłonie roztopiony wosk.
- Podgrzej pozostałości. Ustaw żelazko na temperaturę dozwoloną dla danego materiału. Przyłóż je krótko i przesuwaj, zamiast trzymać w jednym miejscu. Gdy papier nasiąknie woskiem, przesuń go na czysty fragment. Powtarzaj czynność, aż wosk przestanie przechodzić do papieru.
- Usuń tłusty lub kolorowy ślad. Po wyprasowaniu może zostać delikatna obwódka. Nałóż łagodny środek dobrany do tkaniny, najpierw testując go na niewidocznym fragmencie. Nie używaj silnych rozpuszczalników na kolorowym obrusie bez sprawdzenia ich działania.
- Wypierz obrus zgodnie z metką. Wybierz najwyższą temperaturę dopuszczoną przez producenta. Przed suszeniem obejrzyj plamę w dobrym świetle. Jeśli nadal ją widać, powtórz czyszczenie, ponieważ ciepło suszarki może utrwalić tłustą pozostałość.
Jaki sposób pasuje do rodzaju tkaniny?
Nie każdy obrus można traktować tak samo. Szczególnie ostrożnie postępuj z materiałami sztucznymi i delikatnymi. Zawsze zacznij od sprawdzenia składu na metce.
| Typ tkaniny | Rekomendowana metoda | Uwagi |
|---|---|---|
| Bawełna | Schłodzenie, wykruszenie i prasowanie przez papier | Można zastosować wyższą temperaturę tylko wtedy, gdy pozwala na to metka. Przy pozostałym śladzie można rozważyć 3% wodę utlenioną po próbie na niewidocznym fragmencie. |
| Syntetyki | Schłodzenie, delikatne wykruszenie i niska temperatura | Poliester i inne włókna sztuczne mogą się stopić lub odkształcić. Pomocne bywa szare mydło, szczególnie przy białym lub bezbarwnym wosku. |
| Wełna i jedwab | Delikatne schłodzenie i punktowe czyszczenie | Ogranicz skrobanie oraz wysoką temperaturę. Spirytus lub inny środek stosuj wyłącznie po próbie i zgodnie z zaleceniami dotyczącymi tkaniny. |
Co zrobić z plamą po kolorowej świecy?
Kolorowy wosk może zostawić na obrusie pigment, którego samo prasowanie nie usunie. Po mechanicznym usunięciu wosku nie pocieraj mocno zabrudzonego miejsca. W przypadku syntetyków można wypróbować szare mydło, a przy innych tkaninach łagodny środek przeznaczony do danego materiału. Spirytus, ocet spirytusowy czy benzyna lakowa mogą odbarwić tkaninę, dlatego przed użyciem trzeba wykonać próbę w niewidocznym miejscu i zapewnić dobrą wentylację.
Jeżeli obrus jest zabytkowy, haftowany, wykonany z bardzo delikatnego jedwabiu albo ma dużą wartość sentymentalną, bezpieczniejsza może być konsultacja z pralnią specjalizującą się w tkaninach delikatnych.
Najważniejsza jest kolejność: schłodzenie, delikatne wykruszenie, papier i dopiero ostrożne ciepło. Po praniu sprawdź, czy tłusty ślad zniknął, zanim obrus trafi do suszarki.